Obchodzony 21 listopada Dzień Pracownika Socjalnego jest zwyczajowo świętem wszystkich pracowników służb społecznych. W Krakowie to ważny dzień dla blisko 3 tys. osób pracujących w placówkach Systemu Pomocy Społecznej. Ustawowy Dzień Pracownika Socjalnego jest formą wyróżnienia pracowników służb społecznych, dostrzeżenia roli i znaczenia ich pracy oraz sposobem promowania zawodu pracownika socjalnego. W Krakowie, w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej pracuje 370 pracowników socjalnych. W 2008 roku udzielili pomocy 20 913 rodzinom.

Działalność zawodowa pracowników socjalnych ma na celu pomoc osobom i rodzinom we wzmacnianiu lub odzyskiwaniu zdolności do funkcjonowania w społeczeństwie. Do zadań pracownika socjalnego należy udzielanie informacji i pomocy w zakresie rozwiązywania spraw życiowych osobom, które dzięki tej pomocy będą zdolne odzyskać samodzielność życiową. Pracownicy socjalni muszą posiadać wiedzę o możliwościach uzyskania pomocy od właściwych instytucji państwowych, samorządowych i organizacji pozarządowych i wspierać osoby potrzebujące w jej uzyskaniu. Profesjonalny pracownik skutecznie posługuje się przepisami prawa. Korzysta z wiedzy psychologicznej, pedagogicznej, podstaw wiedzy medycznej. W realizowanej pracy na rzecz osób objętych pomocą społeczną ważna jest osobowość pracownika socjalnego, umiejętność doradzania i wzmacniania osób słabych, poszukiwania z podopiecznym możliwości rozwiązania trudnych sytuacji i aktywizowania osób do podejmowania wysiłku zmieniania swojej sytuacji życiowej. Zawód ten wymaga odporności i umiejętności zdystansowania się do sytuacji, z którymi styka się w codziennej pracy. Profesjonalny pracownik socjalny posiada wszechstronną wiedzę oraz kompetencje osobowościowe, które pozwalają skutecznie pomagać. Elementem pracy socjalnej jest również pobudzanie społecznej aktywności i inspirowanie działań samopomocowych w zaspokajaniu niezbędnych potrzeb życiowych osób i środowisk społecznych. Praca socjalna prowadzona jest również z grupami i ze społecznością lokalną, w celu zapewnienia współpracy i koordynacji działań instytucji i organizacji istotnych dla zaspokajania potrzeb tej społeczności. Aktywizowanie środowiska do działań samopomocowych przydało pracy socjalnej nowe wartości - wyzwalając możliwości tkwiące w społecznościach i jednostkach, nie uzależnia klientów pomocy społecznej od instytucji pomocowych oraz kształtuje społeczną wrażliwość i odpowiedzialność. Coraz częściej realizowane są z różnorodnymi grupami podopiecznych projekty socjalne, których celem jest aktywizacja i nabywanie przez nich umiejętności. Bardzo istotne w pracy socjalnej jest zachowywanie w tajemnicy informacji uzyskanych w toku czynności zawodowych, także po ustaniu zatrudnienia, chyba że działa to przeciwko dobru osoby lub rodziny. Przy wykonywaniu swoich zadań pracownik socjalny jest obowiązany kierować się dobrem osób i rodzin, którym służy, poszanowaniem ich godności i prawa do samostanowienia. Praca socjalna świadczona jest bez względu na dochód. Pracownicy socjalni pracują w ośrodkach pomocy społecznej i placówkach systemu pomocy społecznej, ale są zatrudniani również przez szpitale, zakłady karne, organizacje pozarządowe. Pracownik socjalny ma prawo korzystać z prawa pierwszeństwa przy wykonywaniu swoich zadań w urzędach, instytucjach i innych placówkach. Instytucje są zobowiązane do udzielania pracownikowi socjalnemu pomocy w zakresie wykonywania tych czynności. Pracownikowi socjalnemu przysługuje ochrona prawna, przewidziana dla funkcjonariuszy publicznych. Pracownicy socjalni zdobywają wykształcenie w kolegiach i na uczelniach wyższych. W Krakowie pracownik socjalny, który rozpoczyna swoją pracę otrzymuje wynagrodzenie ok. 2350 zł brutto. Zarobki uzależnione są od wykształcenia, doświadczenia zawodowego, zakresu realizowanych czynności oraz stopnia samodzielności i zakresu odpowiedzialności za wykonywane zadania. Wynagrodzenie starszego specjalisty pracy socjalnej wynosi średnio 3100 zł brutto. Wszyscy pracownicy socjalni pracujący poza siedzibą jednostki, otrzymują również dodatek do wynagrodzenia w wysokości 250 zł. Pracownikowi socjalnemu, który przepracował nieprzerwanie 5 lat, przysługuje raz na 2 lata dodatkowe 10 dni urlopu wypoczynkowego. Zgodnie z wymogami ustawy o pomocy społecznej ośrodek pomocy społecznej powinien zatrudniać pracowników socjalnych proporcjonalnie do liczby mieszkańców gminy. Na 2 tys. mieszkańców powinien przypadać co najmniej jeden pracownik socjalny, jednak podejmowane są dyskusje na temat zmiany wskaźnika, np. na liczbę podopiecznych, których sprawami się zajmują.

Dzień pracownika socjalnego